Šta su alergije i kako funkcioniše imuni sistem
Imuni sistem proizvodi zaštitne proteine, poznate kao antitela, koja se bore protiv napadača poput bakterija i virusa. Međutim, kod alergija, imuni sistem stvara antitela koja pogrešno identifikuju određene alergene kao opasne. Kontakt sa alergenima izaziva reakciju imunog sistema, rezultirajući iritacijom kože, sinusa, disajnih puteva ili probavnog sistema.Tipovi alergija i njihovi simptomi
Alergijske reakcije variraju od osobe do osobe i mogu se kretati od blage do ozbiljne, poznate kao anafilaksa. Iako alergije obično nisu izlečive, postoje tretmani koji pomažu u ublažavanju simptoma, uključujući antihistaminike, dekongestive, nazalne steroide, lekove za astmu i imunoterapiju.Kako telo reaguje na alergene
Kada osobe sa alergijama dođu u kontakt sa alergenima, njihovo telo stvara imunoglobulin E (IgE), koji se vezuje za mastocite, ćelije koje se nalaze u koži i disajnim putevima. Ove alergijske ćelije oslobađaju histamin, a rezultat su različiti simptomi alergije.Najčešći tipovi alergija
Alergije se mogu javiti kod bilo koga, ali su posebno česte kod dece čijih roditelja imaju alergije. Simptomi najčešće utiču na disajne puteve, sinuse, kožu i probavni sistem.Alergije na hranu
Alergije na hranu nastaju kada telo proizvodi antitela specifična za određenu hranu, što može izazvati ozbiljne reakcije unutar nekoliko minuta od konzumacije. Uobičajene alergene namirnice uključuju mleko, jaja, pšenicu, soju, kikiriki, orašaste plodove i školjke.Inhalacione alergije
Ove alergije se javljaju zbog supstanci prisutnih u vazduhu i mogu uključivati simptome kao što su curenje nosa, zapušen nos, svrab, kijanje i umor. Glavni uzroci su kućni ljubimci, grinje, bubašvabe i plesni.Sezonske alergije
Sezonske alergije izazvane su polenom drveća, trave i korova, koji se obično pojavljuju u proleće i jesen.Alergijske reakcije na lekove i lateks
Neki lekovi kao što su antibiotici, nesteroidni antiinflamatorni lekovi, insulin i hemoterapijski lekovi mogu izazvati alergijske reakcije. Alergija na lateks javljaju se usled ponovljenog kontakta sa prirodnim gumama, što može uzrokovati iritaciju kože.Alergije na ubode insekata
Alergije izazvane ubodom insekata, kao što su pčele i osice, mogu izazvati ozbiljne simptome kao što su otežano disanje, otok i vrtoglavicu. Anafilaksa je ozbiljna alergijska reakcija koja zahteva hitnu pomoć.Dijagnostika i lečenje alergija
Ako simptomi traju dulje od nedelju ili dve, preporučuje se poseta alergologu. U lečenju se koriste lekovi bez recepta, sprejevi za nos i imunoterapija ako je to potrebno.Prevencija alergija
Izbegavanje kontakta sa alergenima je ključ. Redovno održavanje higijene i upotreba antihistaminika pomažu u kontrolisanju simptoma. U slučaju alergije na životinje, važno je izbegavati fizički kontakt i čuvati životinje van spavaće sobe. Korišćenje HEPA filtera može pomoći u smanjenju alergena u vazduhu.
