Projekat i cilj
Projekat je pokrenut uz podršku Evropske unije i Beogradske otvorene škole s ciljem prevencije neuralnih defekata kroz promociju folne kiseline i fortifikaciju brašna. Folna kiselina u trudnoći i pravovremena suplementacija predstavljaju ključnu mjeru za sprečavanje spina bifide i drugih neuralnih defekata.
Epideomiologija i značaj prevencije
Procjenjuje se da u Evropi godišnje oko 4.500 trudnoća zahteva dijagnozu neuralnih defekata, pri čemu se čak 72% tih trudnoća prekida. Samo mali broj žena unosi dovoljno folne kiseline prije i u ranoj trudnoći; u Velikoj Britaniji taj procenat iznosi oko 31%. U Srbiji se rodi oko 65.000 beba godišnje, a registrovano je u prosjeku oko 9 novorođenčadi na 10.000 sa oštećenjem neuralne cevi, uključujući spina bifidu.
Spina bifida i javnozdravstveni izazov
Spina bifida je najčešći teški neuralni defekt u analiziranim slučajevima i često dovodi do prekida trudnoće nakon prenatalne dijagnostike. Zbog visokog broja prekida teško je precizno pratiti incidencu, ali je jasno da su folna kiselina i prevencija od presudnog značaja.
Rješenja i preporuke
Dobrovoljna suplementacija nije dala očekivane rezultate na nivou populacije, pa projekat zagovara obaveznu fortifikaciju brašna folnom kiselinom kao efikasnu i isplativu javnozdravstvenu mjeru. Aktivnosti uključuju informisanje i edukaciju javnosti, osnaživanje reproduktivno aktivnih žena, javno zagovaranje za Pravilnik o fortifikaciji brašna i predstavljanje dobrih praksi iz EU. Fortifikacija i promocija folne kiseline u trudnoći mogu značajno smanjiti broj slučajeva spina bifide i drugih neuralnih defekata.
