Nenamerni gubitak težine kao simptom raka
Prema istraživanju Centra za istraživanje raka u Velikoj Britaniji, nenamerni gubitak težine pogađa 80% pacijenata koji boluju od karcinoma gornjeg gastrointestinalnog trakta, uključujući rak jednjaka, pankreasa, želuca i jetre. Gubitak težine se takođe često javlja i kod pacijenata sa rakom pluća. U ovom tekstu ćemo istražiti zašto dolazi do takvog gubitka težine i koje vrste karcinoma su najviše povezane s tim.
Gubitak težine kao upozorenje
Gubitak težine veći od 4,5 kilograma u nekoliko meseci može biti znak raka i zahteva hitnu medicinsku pomoć. Posebno treba obratiti pažnju na nenamerni, iznenadan gubitak koji traje više od nekoliko meseci, kao i na gubitak od više od 5% telesne težine. Uz to, simptomi poput gubitka apetita, problema sa varenjem, umora, vrtoglavice, slabosti i čestih infekcija mogu ukazivati na ozbiljnije zdravstvene probleme.
Kaheksija i njen uticaj
Kaheksija je stanje koje se često javlja kod onkoloških pacijenata, gde dolazi do gubitka težine uprkos normalnom unosu hrane. Ovaj sindrom slabljenja može rezultirati gubitkom mišićnog i masnog tkiva, kao i do povećane slabosti i umora. Rak može dovesti do oslobađanja hemikalija u krv, što dodatno pogoršava stanje pacijenata.
Malnutricija kao prisutni problem
Malnutricija je još jedan važan problem koji se može javiti kod skoro polovine pacijenata obolelih od raka. Ova stanja nastaju kao posledica smanjenog unosa hranljivih materija ili loše apsorpcije istih. Stariji pacijenti, posebno oni preko 65 godina, kao i onkološki bolesnici, spadaju u rizične grupe.
Kriterijumi za dijagnozu malnutricije
Postavljeni su jasni kriterijumi za dijagnozu malnutricije, koji uključuju fenotipske i etiološke kriterijume. Fenotipski kriterijumi podrazumevaju značajan gubitak težine i nizak indeks telesne mase, dok etiološki obuhvataju nisku potrošnju hrane i prisustvo hroničnih oboljenja koja utiču na apsorpciju hranljivih materija.
Koje vrste karcinoma najčešće dovode do gubitka težine?
Istraživanja su pokazala da su najčešći tipovi raka koji dovode do gubitka težine rak pluća, jednjaka, pankreasa, prostate, debelog creva, jajnika, kao i određeni tipovi limfoma i raka krvi.
Zašto rak uzrokuje gubitak težine?
Abnormalne kancerogene ćelije koriste više energije nego zdrave ćelije, što rezultira gubitkom težine. Ove ćelije mogu osloboditi citokine koji menjaju način na koji telo koristi hranljive materije, što može dovesti do ubrzanog trošenja kalorija. Promene apetita mogu biti izazvane navedenim faktorima, uključujući prisustvo tumora koji ometaju varenje ili uzrokuju lažni osećaj sitosti. Mentalno stanje pacijenta, uključujući stres, depresiju i bol, može takođe smanjiti apetit.
