Sleep apneja i hrkanje: Kako prepoznati opasne prekide disanja, dijagnoza i najbolji načini lečenja

Hrkanje može da krije ozbiljnu bolest

Hrkanje nastaje vibracijom resice ili zbog zapušenog nosa, a često se smatra bezazlenim. Međutim, u oko 70% hrkača hrkanje može da prikrije sleep apneju — prekide disanja u snu koji imaju ozbiljne zdravstvene posledice. Sleep apneja i hrkanje su česti problemi koji utiču na san, tlak, težinu i opšte zdravlje.

"- To izgleda tako što čovek glasno hrče, a onda u jednom trenutku nastaje potpuna tišina. Nakon toga sledi glasan udah, gotovo ropac, što često uplaši osobu koja spava pored. Ovi prekidi disanja mogu da traju i po minut. Upravo ti zastoji mogu dovesti do ozbiljnih zdravstvenih problema."

Zašto nastaje apneja i kako se dijagnostikuje

Prekid disanja često je uslovljen anatomskim oblikom ždrela koji je nasledan. "- Prekid disanja nastaje zbog oblika grla koji je često nasledan. Postoje četiri tipa anatomskog oblika ždrela. Kod prva dva, gde se jasno vidi resica i prostor oko krajnika, pacijenti praktično nikada nemaju slip apneju - mogu samo ponekad da hrču zbog zapušenog nosa. Ali, ako prilikom pregleda uz pomoć špatule ulaz u grlo izgleda kao \"ulazak u rudnik\", ti pacijenti spadaju u grupu visokorizičnih za razvoj slip apneje - objašnjava dr Tatjana Radosavljević."

Postoje kućni monitori koji mere broj prekida disanja i padove kiseonika tokom noći. Do 5 prekida na sat se smatra normalnim, 5–15 je laka apneja, 15–30 srednje teška, a preko 30 označava tešku apneju.

Lečenje i posledice

"- Kada se sve to spoji, prilikom dubokog sna dolazi do zatvaranja disajnog puta, kao klapnom, na više mesta – i grlo se praktično zatvori. To je ona tišina. Da bi se disajni put ponovo otvorio, čovek mora da se probudi. Organizam ga instinktivno budi kako bi se mišići ponovo zategli i omogućili prolaz vazduha."

Za položajnu terapiju ponekad pomaže prosti trik: "- To se zove položajna terapija. Najjednostavniji način je da se na pidžami, između lopatica, ušije džep u koji se stavi teniska loptica – tako pacijent ne može da spava na leđima." Kod težih oblika koristi se CPAP aparat koji pod pritiskom drži disajni put otvoren. Neliječena apneja može dovesti do povišenog krvnog pritiska, gojenja, šećerne bolesti, srčanih problema, pospanosti i rizika u saobraćaju.